Xogkorodhsi

  Anas, isaga oo yar ayay Hooyadii Shahaadataynka (Laa Ilaaha Illalaah, Muxammadu Rasuululaah) u laqintay. Mararka qaar dhegtu wax ay maqashay ayay caashaqdaa, oo aragtidaba way ka horraysaa. Anas, isaga oo aan arag ayuu Nebi Muxammed (NNKH) Jaceyl u qaaday. Anas, Madiina ayuu ku noolaa waqtigaa, Nabi Muxammad na (NNKH) magaalada Maka ayuu ku noolaa. Hijradii Nebi Muxammed ayaa dhacday, oo Nabigu Madiina ayuu u soo hijrooday. Waa hoygii Anas. Anas, jaceyl ayuu sii dareemay markuu maqlay in Nabi Muxammed Madiina imanayo. Carruur iyo cirroolaba waa la soo dhaweeyay Nabi Muxammed. Asxaabtii soo dhawaysay kuwii soo hijrooday waa tii magaca ‘ Ansaar’ loo bixiyay. Anas walow uu yaraa haddana wuu soo dhaweeyay. Markii uu Madiina waxyar joogay Nabi Muxammed (NNKH), ayay Anas Hooyadii Qumaysaa u timid Nabiga iyada oo inankeedii Anas la socdo. Waxa ay ku tidhi: “ Rag iyo dumar laguuma kala hadhin, anigu Inankaygan Anas ayaan kuu wadaa. Kaxayso ha kuu shaqeeyo, oo waxa aad doonto ha kuu qa...

   Markii aan arkay sawirka sheekhan oo qolkii uu dhakhtarka kaga jiray u baddelay Maktabad waxaan xasuustay sannad ka hor mar aan Sheekha gurigiisa ku booqday. Wuu xanuunsanayay, oo wejigiisa waxa ka muuqday xanuun, hadalkiisana waa laga dareemayay xanuunka. Waxa aan wax ka wayddiiyay caafimaadkiisa, iyo qorshihiisa, iyo aqoonta uu maalmahan ku mashquulsanyahay. Wuxuu ii tilmaamay oo faraha iigu ishaaray Maktabaddisii, wuxuuna igu yidhi: " Waxa aan gacanta ku hayaa 15 buug, qaar aan tifaftirayo, iyo qaar aan qorayo/quraarayo oo ku hawlanahay, Alle ayaan wayddiisanayaa inuu Cimriga ii dheereeyo illaa aan buugtaa dhammaynayo. Buugtaas waxa ka mid ah buug aan 20 sano qorayay, buugaas waxa magaciisa la yidhaahdaa ' Buugii Da'da'..." Imaam Axmed maalmihii ugu danbeeyay noloshiisa markii la wayddiiyay " Illaa intee in leeg baad aqoonta baranaysaa?" Wuxuu yidhi: " Illaa intaan dhimanayo." Sheekh Abuu Isxaaq Alle ha u naxariistee wuxuu ka mid ahaa d...

    Intii aan noolaa buug badan ayaan akhriyay, balse intooda badan ma xasuusto xogahii aan ka helay. Sidaas darteed, waa maxay faa’idada ku jirta akhrinta buugaag badan? Maalin maalmaha ka mid ah ayaan wayddiintaas wayddiiyay Barofaseerkaygii. Maalintaas Barofaseerku wuu aamusay, kamana jawaabin wayddiintii. Maalmo yar ka dib arday iyo Barofaseerkii ayaa ku kulmay Webi. Barofaseerkii ayaa ardaygii tusay meel biyo ka soo burqanayaan, wuxuuna ku yidhi: “ Innamari aynu soo eegno biyahan Webigan meesha ay ka soo burqanayaan.’ Ishu waxa ay ka imanaysaa dhulka. Ardaygii ayaa wareeray, iyaga oo u maleeyay in arrintani tahay mid bilaa macniya oo macallinku u diray, iyada oo ayna suurtagal ahayn in biyuhu ka yimaaddaan meel daloosha. Ardaygii ma addeecin taladii Barofaseerka, macallinkii wuxuu soo qaatay weel daloola, wuxuuna ula kacay dhinaca Webiga. Weelkii ayuu Biyo ka buuxiyay, dib ayuuna Webiga ugu tuuray, balse kama fogaan oo meel dheer ma tagin. Waxoogaa yar ka dib, Biyihii aya...

  Waxa caana in qofku marka uu ladanyahay la wada jecelyahay, oo lagu soo hirto, halka marka aanad waxba hayn cidina ayna ku danayn, waxna ku soo moodin, laguna aan jeclay. Ladnaanshuhu maaha kaliya uun jeebka, se wuu noocyo badanyahay, ladnaanshaha waxa ka mid ah in qofku yahay afmaal, inuu yahay qof miisaan leh oo bulshadu qawlkiisa ku go’do, in qofku daacadyahay oo la aamini karo IWM. Isku soo xooriyoo qofka Tayada leh waa la daneeyaa. Tayadu way noocyo badantahay, ugu yaraan noqo qof tayo leh oo daacadnimo, aaminaad, ballan oofin, run iyo wanaag ku caanbax oo ha lagugu barto sifooyinkaas. Adigu muhiim baad tahay, kaliya naftaada muhiim uma tihid, bulshadana muhiim baad u tahay. Waxa aad tahay xubin ka mid ah bulshada, kaalin baad ugu jirtaa bulshada. Kaalintu maaha mid muuqata uun, waxa ay noqon kartaa mid aan la ogayn oo kaliya adigu aad ogtahay. Kaalinta ugu yar ee aad bulshada ugu jiri kartaa waa in aanad cidna ku tiirsanayn oo adigu dhuunigaaga iyo baahidaada kaafisid, oo a...

  Magaalada Diridhaba Juqraafi ahaan waxa ay ku taallaa Bariga Itoobiya. Waxa ayna u dhexaysaa xadka oomiyadaha Soomaalida iyo Oromada. Diridhaba waxa ay ka mid ahayd Maamulka Soomaalida ka hor intii aan Itoobbiya loo qaybin Kilillada iyo Ismaamullada.  Magaalada Diridhaba, waa mgaalo waddooyin qurux badan leh.Waddooyinka magaaladu waa kuwo waasica oo aad u ballaadhan sida  magaalooyinka kale ee Itoobiya. Waddooyinka Diridhaba waa 4 haad, halka dhinacba laba baabuur oo isku jiho u socda ayaa wada mari kara. Waxa kale oo cajiiba qaabka loo dhisay labada haad dhexdooda oo waxa laga sameeyay Land Scape qurux badan. Si qurux badan badan inta loo qurxiyay ayaa weliba waxyaabo badan lagu qurxiyay. Waxa kale oo lagu beeray dhir qurux badan. Dhirtaasina aad bay u qurxisay.  Magaalada Diridhaba waxyaabaha aan ku arkay ee bogaadinta mudan waxa ka mid ah khudaarta, iyo dhiraynta magaalada. Labadaas arrimood waa farxad, walow Itoobbiya guud ahaan labadaba hodan ku tahay, haddana...

Taariikhyahannadu waxa ay iswayddiiyaan waqtigii ay dhacday dheelmintii Nebigu SCW.  Waxa ay isku waafaqsanyihiin inay dhacday Hijradii Nebiga SCW ka hor. Balse, waxa ay isku khilaafeen sannadkii ay dhacday dheelmintu sannadka uu ahaa. Culimada qaarkood waxa ay yidhaahdeen wuxu dhacay 16 bilood ka hor hijradii Nebiga SCW, halka culimada qaarkood kale ay yidhaahdeen waxa ay ahayd hijrada ka hor sannad badhkeed; culimada qaarkood intaa wax u dhawa yay yidhaahdeen. Intaas ka dib waxa ay ku kala duwanaadeen bisha ay dhacday dheelmintu. Culimada qaarkood waxa ay ku adkaysteen inay dheelmintu dhacday bisha Rabiicu Saanii, Bishan waxa xoojiyay Imaamu Nawawi.  Culimada qaarkood waxa ay yidhaahdeen dheelmintu waxa ay ahayd bisha Dulqacda. Culimada qaar ka mid ahina waxa ay yidhaahdeen waxa ay ahayd bisha Ramadaan. Sidoo kale, Culimada qaar baa tidhi bisha Rejab ayay ahayd. Gorfaynta arrimahan laga sameeyay way badanyihiin, mas’alooyin badan baa laga yidhi. Aqwaashan waxa aan ka dhadhan...

   Shaqadu waa hawl u baahan xirfad, dadaal, waqti, farsamo iyo maanhag togan. Qofku xilliga uu shaqadoonka yahay waxa caawinaya waxyaabo badan, waxyaabaha caawinaya waxa ka mid ah in qofku yahay qof diyaarsan oo isagu marka hore u taagan inuu shaqo helo, markuu helana inuu shaqada qaban karo. Se qofka aan diyaarka ahayn fursad kastaa way dhaafaysaa. Halkan waxa aan ku soo koobayaa farsamooyin aan isleeyahay qofka shaqodoonka way anfacayaan. Tabahaasi ma aha kuwo mala’awaal ah ama aan anigu iska samaystay, balse waa kuwo la tijaabiyay oo dad badan ku guulaysteen. Ila eeg dhawrkan qodob: 1-       Diyaarsanaan:  Marka hore diyaar ahoow, waxa aad u diyaargarawdaa in haddii saacaddaa ama isla berri lagu soo Waco oo hawl laguugu yeedho in aad qabatid. Se haddii aanad isla saacaddan diyaar ahayn, shaqo diyaar uma tihid. Waayo, haddii hawl diyaara laguugu yeedho oo aanad waqtigaas qaban karayn, way ku dhaafaysaa, sidaasna waxa kugu dhaaftay fursad. Fursa...